بسم الله الرحمن الرحیم
سلام علی آل یاسین
"جریان شناسی کشور مصر"
استاد یعقوب توکلی
(جلسه اول-۶/۱۲/۸۹)
ابتدا با معرفی چند کتاب پیرامون بحث
۱-کتاب"جنبش های اسلامی عرب"٬نوشته: دکوان ژیان٬موضوع: تمام جنبش های اسلامی عرب(کتاب هایی مثل عراق٬سوریه و مصر) .
۲-کتاب"پیامبر و فرعون"٬ نوشته: ژیکوپن(فرانسوی)٬موضوع:وقایع بعد از ترور انور سادات را مورد توجه قرار داده و پرونده های سیاسی را برسی کرده و مشخصا روی کشور مصر کار کرده است و نگاهی معتدل تر از دکوان ژیان دارد٬ همچنین به چگونگی شکل گیری اخوان المسلمین و مشکلات اجتماعی حاصل از سلطه حاکمیت غیر دینی را مطرح کرده و نهایتا به بحث مربوط به انور سادات و ترور آن پرداخته.
۳-کتاب "اسلام گرایی در مصر"
"تبلیغ"
استاد ملک زاده
(جلسه ششم و دهم-۱۳/۱۲/۸۹و۲۰/۱۲/۸۹)
جلسه ششم
احتیاج مبلغ به داشتن اطلاعات پایه ایی واساسی ،درست و به روز یک امر غیر قابل انکار است .و کاملا ضروری برای اینکه در وهله اول بتواند تحلیل های دقیق و درست برای خود داشته باشد و در وهله دوم بتواند این تحلیل ها را ارائه دهداین اطلاعات باید دقیق تر و ریز تر از اطلاعات و تحلیل هایی باشد که توسط رسانه ها ی جمعی ارائه می شود که گاهی هم تحلیل های نادرست دارند.
جلسه دهم
از واجبات کار فرهنگی، در عرصه بین الملل است .حال چه به صورت حقیقی و عینی و چه به صورت مجازی باشد. در تبلیغ پیام خوبی برای مطرح کردن در فضای مجازی وجود دارد .برای رساندن پیام اسلام وشیعه به سراسر جهان و صدور انقلاب اسلامی باید دوابزار در اختیار داشته باشیم۱-زبان ۲-شناخت درست از فرهنگ و زندگی مخاطب وشرایط سیاسی -اجتماعی که در آن حضور دارد . در بحث زبان در حال حاضر چون بزرگترین عامل برای تبلیغ صدور فرهنگ اسلامی وشیعی و رساندن پیام انقلاب می باشد آموختن زبان های زنده دنیا امری لازم و ضروری است .علامه طباطبایی(ره)در سن ۶۰سالگی گفتند اگر من الان می توانستم اشتغالات خود را تعطیل کنم و زبان یاد بگیرم این کار را می کردم .
آموختن زبان عربی از ضرورت بیشتری برخوردار است زیرا زبان مشترک مسلمین جهان است و زبان مشترک همه دانشمندان بزرگ اسلامی است.
در بحث شناسایی فرهنگ و شرایط مخاطب باید مطالعات دقیق و عمیقی صورت بگیرد و تمام جوانب آن بررسی شود چون گاهی ممکن است ما حرکت خوبی انجام دهیم اما مخاطب متوجه نشود و بد برداشت کند باید بدانیم طرف مقابل ظرفیت این حرف را دارد یا نه در واقع خود مخاطب وفضای آن را باید بشناسیم وشرایط کشوری که در آن زیدگی می کند را در نظر بگیریم اگر محیط شناخته شود بدترین محیط ها بهترین محیط می شود وبه راحتی می توان در آن کار کرد.
حال فرض می شود ابزار زبان موجوداست .ابزار دوم که شناختن فرهنگ و فضای مخاطب است هم موجوداست . مضاف بر این دوابزار اگر اعتماد به نفس وجود نداشته باشد تبلیغی صورت نمی گیرد زیرا اعتمادواعتقاد شخص به فرهنگ خود سبب می شود برای تبلیغ آن به سمت دست یابی به این دو ابزار برود و با کار فرهنگی فرهنگ مقابل را تحت تاثیر قرار دهد می توان نتیجه گرفت:
کار فرهنگی موثرتراز هر کار دیگریست. حتی اگر عرصه های سیاسی -اجتماعی به اهداف خود نرسند می توان با کار فرهنگی آن را جبران کرد .
"اخلاق گفت و گو"
استاد وحیدی
(جلسه پنجم و دوازدهم-۱۳/۱۲/۸۹و۲۱/۱۲/۸۹)
از اصلی ترین وموثرترین ابزار یک مبلغ گفت وگو است وبالاترین حجم تبلیغ از طریق گفت و گو صورت می گیرد .حال قطعا این گفت و گو متلازم با یک سری قواعد می باشد یا به طور واضح تر یک روند اخلاقی باید مقارن گفت و گوشود تا نتیجه یک تبلیغ را فراهم کند .یک تفصیل اجمالی از اخلاق گفت و گو ارائه می شود: اولین مورد خوب حرف زدن در کنار حرف خوب زدن می باشد و یک مبلغ حتما باید ادب را در گفت وگو خود حفظ ورعایت کند حتی اگر با دشمن خود صحبت می کند . مبلغ در کنار حجم اطلاعاتی بالاباید با منش و رفتار کریمانه خود همرام با تواضع بامخاطب روبروشود.مثلا برخی خیلی دغدغه های شیرین دارند ولی چون روش ها را بلد نیستند خودشان می شوند ضد تبلیغ خود . مقام معظمرهبری سخنی خطاب به مبلغان دارند :"نباید مبلغ موذن بد صدا شود که مخاطب را برگرداند "اگر قلب مخاطب تسخیر شود به آسانی عقلش هم تسخیر می شود .
در بحث خوب حرف زدن اگر مبلغ چهار مورد اخلاقی را رعایت کند حاصل آن حرف خوبیست که تاثیر گذار می باشد ۱-آرام بودن ،اضطراب پیدا نکردن ،آرامش داشتن و انتقال آن به مخاطب حتی اگر مخاطب بد رفتاری کند مبلغ باید مواظب باشد عصبانی نشود ۲-لبخند:نکته بسیار با اهمیتی است .در حالاتی که از ما بروز پیدا می کند مانند لبخند،انتقال احساسات ،حرکات چشم ،دست و سر تمام اینها بسیار تاثیر گذار است که البته متعاقب از مورد قبل است یعنی آرامش داشتن .مبلغ با آرامش به همراه انتقال احساسات می تواند کلام موثر داشته باشد امرالمومنین(علیه السلام) فرموده اند:رُبَّ کلامِ کاللَّام کصَّحام- کلام تاثیر گذار وجراحت وارد کننده است مانند تیر . حال هرچه این کلام کوتاه تر باشد سریع تر به هدف می رسد .اگر ایبن تیر رها شده آغشته به مرهم باشد درمان کننده مخاطب است و اگر آغشته به سم باشد بیمار کننده مخاطب . ۳-خوب سوال کردن وبه موقع حرف زدن (حَسُنَ السُّوالِ نصفُ العلم)،همیشه مرور مطلب و بازیابی و باز کاوی علمی را که میخواهید منتقل کنید را داشته باشید اگر مبلغ خوب سوال نکند باعث می شود مخاطب احساس محاجه یا مراء یا خودنمایی یا مکر یا... را از جانب مبلغ بکند گاهی اوقات مبلغ باید مثل امام باشد (مَثَلُ الاِمامِ کَمَثَلِ الٌکَعبَه)یعنی مردم بیایند سراغش . ۴-انصاف:در بحث تبلیغ بی انصاف نبودن وحرف معقول و مرتبط زدن بسیار اهمیت دارد ،با لجاجت حرف زدن و شعاری برخورد کردن باعث می شود به جای انتقال عقیده به مخاطب او را به مبارزه می طلبد و او هرگز حرف حقی که گفته می شود را نمی پذیرد.
در بحث تبلیغ یکی از مهم ترین چالش ها مراء(بحثی که برای اثبات خود باشد)می باشد روایت از معصموم علیه السلام است که با ورع ترین مردم کسی است که مراء را ترک کند ولو حق با او باشد .
بزرگترین حفاظت کننده و تقویت کننده برای مبلغ نیت خالصانه و معامله با خدا می باشد مبلغی که نیتش خالص باشد قطعا می تواند تمام این موارد را به کا ر ببرد.
" انتظار واقعي از شيعه چيست؟"
استاد تلوری
(جلسه چهارم-۶/۱۲/۸۹)
بعد از ۳۲سال هنوز به آرمان هاي امام خميني (ره) نرسيده ايم آن چه كه در بينش امام وجود دارد نگاهي جهاني به اسلام و صدور آن در بستر انقلاب مي باشد كه ما همگي از آن جا مانده ايم بطوريكه گاه مي بينيم حتي مسئولان هدف را گم كرده اند ومتاسفانه تمام همتمان اين بوده كه ايراني آباد داشته باشيم در حاليكه ما خود را منسوب به شيعه مي دانيم ونه تنها در شيعه بودن خودمان فروگذاري كرديم علاوه بر آن، هيچ تلاشي در صدد جهاني كردن اسلام و صدور انقلاب به جهان نكرده ايم .
مگر غير از اين است كه صدور اسلام و انقلاب به جهان زمينه سازي ظهور مولايمان مهدي (عج) مي باشد؟
فقير يا غني،مرئوس يا رئيس ،بايد آمال و آرزوهايمان امام زمان باشد. اين در جامعه ما گمشده است الان مي بينيم كه انديشه حضرت امام ۳۰۰-۴۰۰سال جلوتر از ماست و ما عقب مانده ايم. چرا؟
در غرب براي تسخير جهان كشيش هاي خود را به سراسر جهان مي فرستند ولي در حوزه هاي علميه ما زبان آموزي نمي شود ،كار نمي شود . هرطلبه بايد يك اسلام شناس باشدكه اسلام را بشناساند ،طلبه امروز از انديشه مهدويت دور است دانشجوي امروز تنها چيزي كه براي او مطرح نيست وشايد به آن فكر هم نكند اسلام است در دانشگاههاي ما چه مي گذرد؟چه خروجي هايي دارد؟(اصلا قصد توهين نيست ،يك تلنگريست كه به خودمان بياييم) دانشجو رشته روانشناسي و علوم اجتماعي در آخر مي شود يك سكولار ،تمام انديشه اش انديشه غربيست پس اسلام كجاست؟(اين تاكيد مقام معظم رهبري بر توليد علم در حوزه علوم انساني تحت عنوان روانشناسي اسلامي و جامعه شناسي ايسلامي و... قطعا به دور از انديشه امام (ره)در رابطه با صدور اسلام و انقلاب به جهان وبه دور از انديشه مهدويت براي بستر سازي ظهور نمي باشد. )
در مدارس بچه هاي سكولاريزه شده تحويل جامعه مي شود ما با هدف واردحوزه و دانشگاه نمي شويم محصل درس مي خواند كه يك رشته يك جايي قبول شود ،هدف ندارد كه چه مي خواهد .چرا چون سيستم آموزشي ما براساس مهدويت طرح نشده.
حوزوي هاي ما بايد خود را مسئول در قبال اسلام و امام زمان بدانند.
...ما انديشه بلند نداريم...
"گناه انديشه هارا كوتاه مي كند" امام معصوم عليه السلام
"بررسي آرا انديشمندان بيداري اسلامي"
استاد محمد قاسمی
(جلسه سوم-۶/۱۲/۸۹)
شهيد بلخي
علامه سيد محمد بلخي ،نام پدر ايشان سيد حيدر بلخي از شاگردان آخوند خراساني .علامه از خانواده بلخي هاي بلفاف شيعه در افغانستان بودند.
علامه در سال ۱۳۰۰درسه سالگي به همراه پدر و مادر در مشهد سكني گزيد و تحت آموزش سيد صدرالدين صدر قرار گرفتند در سال ۱۳۱۵با ورود به هرات مرحله جدي فعاليت علمي ايشان آغاز مي شود ايشان تحت نظر علامه دطاهر قندهاري تحصيل كرده است.
فعاليت هاي وي شامل سه دوره مي باشد :۱-فعاليت هاي فرهنگي در زمانيكه در افغانستان شيعه محدود و مظلوم بوده است با تبليغ و سخنراني و تاسيس مراكز فرهنگي ،حسينيه،مساجد. ۲-فعاليت هاي اجتماعي در كنار اهل تسنن در حالي كه۷۰٪سني و فقط۲۵٪شيعه وجود داشته با همان هويت شيعي. ۳-فعاليت هاي سياسي از زمان حاكميت عبدالرحمن خان تا زائر شاه در تلاش براي ايجاد حكومت اسلامي.
انديشه علامه بلخي:تقريب مذاهب دنياي اسلام ،انديشه هاي اصلاحي در اصلاح حاكميت و حضور شيعه در دولت،بنيان ايجاد انقلاب ادبي در ادبيات افغانستان در طي۱۵سال حبسشان با بهره گيري از قرآن،نهج البلاغه ،نهج الفصاحه و...(ايشان تمام اين سه كتاب مقدس را حفظ بودند)
ما قطعا موظفيم آثار و آرا اين عالم شهيد بزرگوار را به جامعه مسلمين معرفي كنيم.
"مصر"
آنچه كه درمصراتفاق افتاده يك خط كلي ،ذلت دربرابرظلم و غرب است. مصرازجمله كشورهايي است كه خيلي زود از سايركشورها ازجمله ايران با خشونت غرب آشنا ميشود و اصلي ترين عامل خفتي كه مسلمانان مصر دربرابرغرب كشيده اند و تاكنون هم ادامه داشته اوضاع نابه ساماني بوده كه دردوره هاي مختلف وجود داشته اين اوضاع نابه سامان شامل حاكميت هاي دكتاتوري وابسته به غرب،جاري بودن جريان هاي فكري ضداسلامي و تلاش حاكميت به عنوان عامل غرب براي رفتن به سمت سكولاريزه كردن ميباشد و فراهم شدن بستري مناسب براي سكناي مسيحيت صهيونيزم.
عامل توجه به مصررامي توان به ايده هاي مختلف دررابطه با آن دسته بندي كرد.ازبارزترين آن ،ايده چرچيل است ؛كه وي معتقد بود چون مصربه تمامي قاره ها مثل آسيا،آفريقاو...راه داردهمچنين وجود كانال سوئز بسيار حائز اهميت است البته وجود نفت و نزديكي به خليج فارس را نمي توان ناديده گرفت در واقع مصر از نظر موقعيت جغرافيايي و استراتژيكي مورد توجه بوده و است.
باوجود اوضاع نابه سامان جامعه مصردر طي ساليان جريان هايي براي مقابله و تغيير اين اوضاع وحاكميت موجود درآن شكل گرفت كه(بيان جريام ها تا ترور انور سادات آمده) اولين جريان شكل گرفته به سال 1928 بر ميگردد،اين جريان اخوان المسلمين بوده است.اين جريان باشعاري تحت عنوان" الاسلام دينناوالقرآن دستورنا"(اسلام دين ماوقرآن قانون ما ) به رهبري حسن البنا حركت خود راآغاز مي كند.اين جريان در راه مبارزه اجتماعي با معزلي روبرو مي شود كه موجب اختلالاتي در روند حركتشان مي شود،وجودعلما سني الازهر به دليل اعتقاد به اولوالامر بودن حاكم است؛وفرق نمي كند چه كسي حاكم بر جامعه باشد حتي حاكم جائر. لذا اخوان المسلمين به سمت ابن تيميه رفتندزيراوي تنها عالمي بودكه فتواي مبارزه عليه حاكم جائر راداده بود.
بعد از كشته شدن حسن البنا مدتي اخوان المسلمين بدون رهبر ماند تا شخصي بنام سيد فطب را به عنوان رهبر خود انتخاب كردند.سيد قطب ابتدا يك معلم ساده بود كه داستان هاي كوتاه مي نوشته وي با چاپ شدن داستان هاي كوتاهش توسط محمود ابعاد در مجله اش شناخته مي شود.اين جرقه اي بود براي شروع مبارزه سيدقطب باقرار گرفتن وي در جريان فضاي پر نقص فرهنگي موجوددرصددتلاش و مبارزه براي بهبودي اين فضا پا به عرصه سياست گذاشت؛وي با بهره گيري از ايده شيخ محمد عبدو تحت عنوان اصلاح آموزش و پرورش و تربيت نيروهاي اسلامي وفرستادن آنها در موقعيت هاي مهم كشوري براي تغيير آرام آرام فضاي حكومتي به سمت اسلام گرايي مبارزلتش را شروع كرد .در طي اين اعتراض ها به وضع موجود دولت مصر كه حاكميت آن به دست عبدالناصربود وي را براي دور كردن از اين فضا به بهانه مطالعه نظام آموزشي آمريكا به آنجا فرستادند به اميد اينكه جذب آنجا شده و دست از مبارزه بكشد در صورتي كه سيد قطب در آنجاطبق اذعان خودش كه"اسلام را در آمريكا يافتم." تمركز خود را بر روي مطالعات گسترده در حوزه دين شناسي و اسلام شناسي گذاشت و بعد از بازگشت به ايران كتابي تحت عنوان اسلام قلمرو آينده(اين كتاب توسط مقام معظم رهبري ترجمه شده)نوشت. نوشتن اين كتاب سبب شد نظر اخوان المسلمين به سمت سيدقطب جلب شود و اورا به عنوان رهبر خود انتخاب كنند .به دليل نوشتن اين كتاب اورا دستگير كردنند و به مدت 10سال در زندان بود در طي اين 10سال نظريه تاسيس حكومت اسلامي را نوشت تحت عنوان كتابي بنام معالم في الطريق(نشانه هاي راه)كه باعث شد اورا اعدام كنند.
بعد از اعدام سيدقطب يك فضاي جديدي ايجاد شد كه دو جريان درآن شكل گرفت:
1-جريان اول توسط صالح سريحه شكل گرفت كه مي گفت بايد برويم به سمت مبارزه مسلحانه(جهاد) وي استاد مهندسي دانشكده پليس بود و با تعدادي نظامي گروهي را تشكيل دادند كه قبل از انجامهر گونه فعاليتي دستگير واعدام شدند.
2-جريان دومتوسط شكري مصطفي (مهندس كشاورزي )به وجود آمدوي عقيده داشت ما اگر بخواهيم جامعه اسلامي تشكيل بدهيم بايد شيوه پيامبر را اجرا كنيم و براي مدتي در يك جاي ديگرنيروهايمان را سازمان دهي كرده و بعد از به دست آوردن نيروي كافي براي گرفتن جكومت برگرديم . در نهايت حكومت تحمل نكرد آنها را گرفته و بلافاصله اعدام كردند .
اعدام شكري مصطفي و خشونتهاي دولت سادات و نتايج شكست متوالي دربرابر ارتش اسرائيل فضاي بدي را ايجاد كرد .
هيئت كبار علماي الازهر در سال 1975،فتوا دادند تازماني كه مصر و اسرائيل خصومت دارند هر گونه مصالحه با اسرائيل و مذاكره و قرارداد حرام است و هر كس كه اين كار را انجامدهند مرتد است .ولي در مفابل دولت سادات به سمت مصالحه با اسرائيل مي رود بطوريكه از آن زمان به بعد ديگر دولت هاي عربي نتوانستند مقابل اسرائيل بايستند و مصر پايگاهي محكم براي اسرائيل شد.
همزمان بااين وقايع و اوضاع عبد السلام فرج(مهندس برق) كتابي نوشت در رابطه با اينكه" كشور مصر در اوج حضيض ذلت به سر مي برد و وجودعلمايي كه به جاي عدالت رفتند سراغ امنيت و به خاطر ترس از مرگ حاضر شدند با خفت بميرند وحاصل آن رها شدن از جهاد وتن دادن به تبعيت و سكوت در برابر حاكم جائر شد "نام اين كتاب الجهاد الفريضة الغائبة مي باشد .و طبق فضاي موجودمعتقد بود بايد به سمت جهاد و مبارزه عليه حاكم جائر برخاست .وي تشكيل گروهي داد كه در بين اينها يك كنسول نظامي برجسته بود بنام عبدو زهر ؛برادر خالد اسلامبولي هم عضو اين گروه بود .و به واسطه محمد اسلامبولي ،خالد اسلامبولي و عبدالسلام فرج با هم آشنا شدند و اين آشنايي در نتيجه به ترور انور سادات در مراسم رژه انجاميد و اين حركت نقطه عطف تمام حركت ها وجنبش هاي اسلامي مصر بوده است.
"فناوری اطلاعات و ارتباطات و نقش آن در آموزش و تبلیغ"
استاد بذرافشان
(جلسه دوم-۶/۱۲/۸۹)
ازآنجایی که بحث تبلیغ و ترویج دین از ملزومات کار یک شیعه می باشد و به دلیل ضرورتهای که برای ارتباط گیری موثر و تاثیر گذار به عنوان یک رسالت وجوددارد . به ابزارهایی برای برقراری این ارتباط نیازمند است که از جمله این ابزار فناوری اطلاعات می باشد-که در طی پیشرفت هایی که کرده امروزه با گذشت از مرحلهICTبه مرحله ICKTرسیده- که فضای وسیع ارتباطی را فراهم می کند. زیرا هم به راحتی می توان در فضای آن با افراد مختلف تعامل تبلیغی برقرار کرد و هم چنین نگرانی از جهت تفاوت زبان هم وجود ندارد. به دلیل وجود نرم افزارهایی که تغییر زبان را فراهم می کند .و می توان با سراسر جهان ارتباط برقرار کرد و از آنجایی که جهان به سرعت به سمت این تکنولوژی می رود در واقع در حال حاضر تمام زندگی بشر را فضای سایبری تسخیر کرده و قطعا زمینه های تخریبی هم ایجاد می کند از جمله بحث اعتیادبه اینترنت و قابلیت هایی که از طریق آن دشمن استفاده می کند واهداف خود را پیش می برد .احتیاج ونیازمندی که در بحث تبلیغ برای استفادهاز اینترنت وجود دارد را می توان به دو بخش تقسیم کرد ۱-برقراری ارتباط از طریق فضاهای انفرادی ویا جمعی مثل پست الکترونیک و فضاهای گروهی چت روم ها ۲-کاربری های آموزشی که خود به دو بخش تقسیم می شود ۱-آموزش مجازی ۲-پژوهش های الکترونیکی
برا ی استفادهاز فضای سایبری در جهت پژوهش های الکترونیکی و ارائه نتایج آن در تبادلات تبلیغی باید ۲مهارت را کسب کرد۱-مهارت اطلاع یابی درست۲-مهارت اطلاع رسانی . در قسم اول برای اطلاع یابی درست ابتدا باید بدانیم که چه می خواهیم؟ و بعد آن اطلاعات کجاوجود دارد . در قسم دوم برای اطلاع رسانی می توان از بخش های زیر استفاده کرد:
خبرنامه٬عضویت در گروهای خبری٬ذخیره در وب (سایت یا وبلاگ)٬ذخیره در حافظه و تکثیر ٬بانکهای اطلاعاتی وپایگاه های اطلاعاتی ٬شبکه های اجتماعی٬ sms.
اینکار با استفاده از مرور گرهای مختلف و سایت های متفاوت که به صورت کتابخانه های مجازی کتب مقالات و فصلنامه ها را در رابطه با موضوع مورد نظر در اختیار می گذارد مانند :کتابخانه ملی nlai.ir و...
یک شیعه اگر بیدار باشدوبخواهد یک مبلغ در سطح جهان باشد باید و الزاما مسلح به سلاح تکنولو٫ی فناوری اطلاعات وارتباطات در میدان فضای سایبری باشد


